Lễ hội “Hương sắc danh trà” và hành trình khẳng định vị thế “thủ phủ chè” Thái Nguyên

Giữa nhịp sống hiện đại ngày càng hối hả, vẫn có những giá trị văn hóa được gìn giữ bằng sự bền bỉ và niềm tự hào lặng lẽ. Với Thái Nguyên, đó là cây chè. Không chỉ là sản phẩm nông nghiệp, chè Thái Nguyên đã trở thành biểu tượng văn hóa, gắn bó sâu sắc với đời sống, ký ức và sinh kế của nhiều thế hệ người dân vùng trung du. Lễ hội “Thái Nguyên – Hương sắc danh trà” diễn ra vào những ngày cuối tháng 12 chính là không gian để giá trị ấy được kể lại một cách sống động, hiện đại và đầy cảm xúc.

Khi trà bước ra khỏi khuôn khổ sản phẩm

Một trong những điểm nhấn đặc biệt của lễ hội năm nay là Cuộc thi không gian trưng bày Trà đẹp – nơi trà không còn được nhìn nhận đơn thuần như một sản phẩm tiêu dùng, mà được đặt vào bối cảnh văn hóa, lịch sử và sáng tạo. Mỗi không gian trưng bày là một lát cắt riêng, phản ánh chiều sâu của chè Thái Nguyên từ vùng nguyên liệu, bàn tay người làm trà cho đến khát vọng xây dựng thương hiệu vươn tầm quốc tế.

Không gian trưng bày được thiết kế mở, hài hòa giữa yếu tố truyền thống và hiện đại, giúp du khách không chỉ “xem” trà, mà còn “chạm”, “ngửi”, “thưởng” và “hiểu” trà. Qua đó, câu chuyện về cây chè được kể bằng nhiều ngôn ngữ: ngôn ngữ của hình ảnh, của hương vị và của cảm xúc.

Trải nghiệm trà như một hành trình văn hóa

Tham quan các không gian trà tại lễ hội, nhiều đại biểu Trung ương, lãnh đạo địa phương, chuyên gia và du khách đã bày tỏ ấn tượng trước cách Thái Nguyên lựa chọn kể câu chuyện về cây chè. Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan khi trực tiếp trải nghiệm, thưởng trà và giao lưu với nghệ nhân đã nhấn mạnh rằng, những không gian trưng bày này không chỉ phản ánh năng lực tổ chức, mà còn thể hiện tư duy phát triển dựa trên nền tảng văn hóa.

Theo đồng chí, khi trà được đặt trong không gian văn hóa đúng nghĩa, giá trị của chè Thái Nguyên sẽ không chỉ nằm ở hương vị, mà còn ở tri thức, niềm tự hào và sự kế thừa. Đó là yếu tố then chốt để ngành chè phát triển bền vững trong bối cảnh hội nhập sâu rộng.

Mỗi người dân là một “đại sứ trà”

Một trong những thông điệp xuyên suốt được chia sẻ tại lễ hội là vai trò của cộng đồng trong việc gìn giữ và phát triển thương hiệu chè Thái Nguyên. Không chỉ doanh nghiệp hay hợp tác xã, mà mỗi người dân đều được kỳ vọng trở thành một “người hiểu trà”, “người kể chuyện trà”.

Khi người trồng chè hiểu rõ giá trị của từng búp chè, khi người làm trà tự hào về nghề, khi người tiêu dùng địa phương am hiểu sản phẩm quê hương – đó chính là nền tảng vững chắc để văn hóa trà lan tỏa một cách tự nhiên, bền lâu. Chính cộng đồng là “hệ sinh thái mềm” giúp chè Thái Nguyên giữ được bản sắc trong dòng chảy thị trường.

Du khách và cảm nhận về “vị trà nguyên bản”

Lễ hội năm nay ghi nhận sự tham gia đông đảo của du khách đến từ nhiều tỉnh, thành trong cả nước và du khách quốc tế. Với nhiều người, đây là lần đầu tiên được thưởng thức trà Tân Cương ngay tại vùng đất được coi là “cái nôi” của danh trà Việt Nam.

Không ít du khách chia sẻ rằng, cùng một loại trà, nhưng khi được uống trong không gian bản địa, giữa những câu chuyện về đồi chè, người làm chè và lịch sử vùng đất, hương vị trở nên tròn đầy và khác biệt hơn. Chè Thái Nguyên lúc này không chỉ là thức uống, mà là trải nghiệm văn hóa trọn vẹn, nơi vị trà gắn liền với không gian và cảm xúc.

Sự đầu tư bài bản cho không gian trưng bày

Theo đánh giá của Ban Giám khảo, các không gian tham gia cuộc thi năm nay đều được đầu tư công phu, từ ý tưởng thiết kế, bố cục trưng bày đến nội dung thuyết minh. Mỗi gian trà mang dấu ấn riêng của vùng chè, hợp tác xã hoặc đơn vị tham gia, song vẫn thống nhất trong tinh thần tôn vinh chè Thái Nguyên.

Đội ngũ thuyết minh viên không chỉ giới thiệu sản phẩm, mà còn truyền tải câu chuyện về quy trình trồng, chăm sóc, chế biến và giá trị văn hóa của cây chè. Đây chính là yếu tố giúp không gian trưng bày trở nên “có hồn”, tạo ấn tượng tích cực với du khách và giới chuyên môn.

5 không gian – một bức tranh toàn cảnh về trà Thái Nguyên

Ban Tổ chức lễ hội đã bố trí 5 không gian trưng bày riêng biệt cùng các khu vực trải nghiệm với tổng diện tích hơn 10.000m², đại diện cho những vùng chè tiêu biểu của Thái Nguyên. Các không gian này không chỉ giới thiệu sản phẩm trà, mà còn trưng bày hiện vật, hình ảnh, tư liệu gắn với lịch sử phát triển của ngành chè.

Thông qua cách tổ chức bài bản, lễ hội đã tái hiện một cách trực quan hành trình của chè Thái Nguyên – từ cây chè trên nương đồi đến sản phẩm hoàn chỉnh, từ sinh kế của người dân đến thương hiệu quốc gia.

Cây chè trong chiến lược phát triển dài hạn

Không chỉ dừng lại ở khía cạnh văn hóa, lễ hội còn là dịp để khẳng định vai trò chiến lược của cây chè trong phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh. Lãnh đạo tỉnh Thái Nguyên nhiều lần nhấn mạnh, phát triển chè Thái Nguyên là nhiệm vụ lâu dài, gắn với mục tiêu nâng cao chất lượng sống cho người dân và xây dựng thương hiệu địa phương bền vững.

Từ một loại cây từng giúp xóa đói, giảm nghèo, cây chè ngày nay đã trở thành nguồn thu nhập chính của nhiều hộ gia đình, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu nông nghiệp của tỉnh.

Tiềm lực vùng nguyên liệu và đa dạng hóa sản phẩm

Hiện nay, Thái Nguyên sở hữu diện tích chè lớn, với hàng chục nghìn héc-ta vùng nguyên liệu tập trung. Sản lượng chè búp tươi ổn định, chất lượng ngày càng được nâng cao nhờ áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong trồng, chăm sóc và thu hái.

Từ nền tảng đó, chè Thái Nguyên không ngừng được đa dạng hóa về chủng loại: từ chè xanh truyền thống, chè đen, ô long, hồng trà đến các sản phẩm tinh chế phục vụ thực phẩm, mỹ phẩm và dược liệu. Sự đa dạng này giúp ngành chè mở rộng thị trường, thích ứng linh hoạt với nhu cầu tiêu dùng hiện đại.

Nâng tầm thương hiệu bằng bảo hộ và hội nhập

Một trong những dấu mốc quan trọng trong hành trình phát triển của chè Thái Nguyên là việc nhãn hiệu tập thể được bảo hộ tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ, trong khi chỉ dẫn địa lý “Tân Cương” được bảo hộ tại Liên minh Châu Âu. Đây không chỉ là thành quả về mặt pháp lý, mà còn là sự ghi nhận của thị trường quốc tế đối với chất lượng và uy tín của trà Thái Nguyên.

Cùng với đó, các chính sách, nghị quyết chuyên đề về phát triển ngành chè đến năm 2030 đã tạo hành lang pháp lý và định hướng rõ ràng, giúp ngành chè Thái Nguyên phát triển theo hướng hiện đại, bền vững và có chiều sâu.

Tân Cương – điểm nhấn của vùng danh trà

Trong khuôn khổ cuộc thi, không gian trưng bày của vùng chè Tân Cương thu hút sự quan tâm đặc biệt của du khách. Nhiều sản phẩm OCOP tiêu biểu được giới thiệu, phản ánh sự chuyển mình mạnh mẽ của vùng chè nổi tiếng này trong việc nâng cao chất lượng, mẫu mã và giá trị sản phẩm.

Thông qua lễ hội, hình ảnh vùng chè Tân Cương nói riêng và chè Thái Nguyên nói chung được lan tỏa mạnh mẽ hơn, góp phần nâng cao vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế.

Khẳng định vị thế “thủ phủ chè” Việt Nam

Lễ hội “Thái Nguyên – Hương sắc danh trà” và Cuộc thi không gian trưng bày Trà đẹp đã để lại dấu ấn rõ nét trong lòng người dân và du khách. Không chỉ là sự kiện văn hóa, lễ hội còn là minh chứng cho tầm nhìn dài hạn của Thái Nguyên trong việc phát triển ngành chè gắn với bản sắc và con người.

Từ những đồi chè xanh mướt đến các không gian trưng bày sáng tạo, từ câu chuyện nghề đến chiến lược hội nhập, chè Thái Nguyên tiếp tục khẳng định vị thế “thủ phủ chè” của Việt Nam – một vùng đất trung du giàu truyền thống, sẵn sàng vươn xa trên bản đồ trà thế giới bằng chính hương sắc và chiều sâu văn hóa của mình.